Posted on

7 วิธีป้องกันโรคกระดูกพรุน

โรคกระดูกพรุน

     โรคกระดูกพรุนเป็นโรคที่พบบ่อยในผู้สูงอายุ เป็นโรคที่สลายของเนื้อกระดูกอย่างต่อเนื่อง โดยพบในผู้หญิงมากกว่าผู้ชาย ผู้หญิงที่หมดประจำเดือนแล้ว หรือผู้ชายอายุ 65 ปีขึ้นไป โดยเนื้อและมวลกระดูกลดลง จนทำให้เสื่อม บริเวณที่พบได้บ่อย ได้แก่ สะโพก ข้อมือ และสันหลัง หากเกิดอุบัติเหตุเกิดขึ้น ทำให้กระดูกบาง เปรอะ แตกหักง่าย และเชื่อมติดช้า ทำให้เกิดภาวะแทรกซ้อนหลายอย่างที่อันตรายจนถึงชีวิตได้

อาการของโรค

     ช่วงแรกจะไม่ทราบถึงอาการ แต่ทราบได้จากอาการบ่งชี้อื่น ๆ เช่น มีอาการปวดหลังเรื้อรัง มีอาการหลังค่อม ส่วนสูงลดลง แขน กระดูกข้อมือ สะโพก หรือสันหลังแตกหักง่าย

ปัจจัยที่ทำให้เกิดโรคกระดูกพรุน

  1. เพศ มักเกิดในผู้หญิงมากกว่าผู้ชาย เนื่องจากเมื่อผู้หญิงเข้าสู่วัยหมดประจำเดือน ฮอร์โมนเอสโตรเจนลดลง การทำงานของกระดูกลดลงไปด้วย
  2. อายุที่มากขึ้น ทั้งผู้หญิงหรือผู้ชายในวัย 60 ปีขึ้นไป เซลล์สร้างกระดูกีจำนวนลดลง ทำให้ไม่เพียงพอต่อความต้องการของร่างกาย ทำให้เกิดโรคกระดูกพรุนได้
  3. กรรมพันธุ์ หากมีญาติมีประวัติเป็นโรคกระดูกพรุน จะทำให้เสี่ยงเป็นโรคกระดูกพรุนได้
  4. ป่วยเป็นโรคที่เกิดจากความผิดปกติของต่อมไร้ท่อ เช่น ไทรอยด์ เบาหวาน เป็นต้น
  5. การสูบบุหรี่ สารพิษในควันบุหรี่ จะลดการทำงานของเซลล์สร้างกระดูก
  6. การทานยาบางชนิดเป็นประจำ เช่น ยาสเตียรอยด์ ยากันชักบางชนิด หากจำเป็นต้องใช้ยาเหล่านี้เป็นเวลานานควรปรึกษาแพทย์ควบคู่ไปด้วย
  7. การบริโภคอาหาร การได้รับสารอาหารที่จำเป็นต่อการสร้างกระดูกไม่เพียงพอ อาหารที่มีโปรตีนจำพวกเนื้อสัตว์ที่มีกรดสูง การดื่มเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์ เครื่องดื่มชา กาแฟ เป็นต้น
  8. การออกกำลังกาย หากไม่ได้ขยับร่างกายเลยหรือขัยน้อย ทำให้เซลล์สลายกระดูกเพิ่มจำนวนและทำงานมากขึ้น

การป้องกันโรคกระดูกพรุน

  1. การรับแสงแดด จะทำให้ร่างกายสังเคราะห์วิตามินดีที่ช่วยในการสร้างกระดูก
  2. รับประทานอาหารให้ครบ 5 หมู่ ในปริมาณที่เหมาะสมทุกวัน โดยเฉพาะอาหารที่มีแคลเซียมสูงควรรับประทานให้เพียงพอต่อความต้องการของวัน
  3. หลีกเลี่ยงเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ เครื่องดื่มชา กาแฟ หรือน้ำอัดลม
  4. ไม่สูบบุหรี่
  5. รักษาน้ำหนักตัวให้อยู่ในเกณฑ์
  6. ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ
  7. หากเป็นกลุ่มเสี่ยง เช่น ผู้สูงอายุ ผู้หญิงวัยหมดประจำเดือน ผู้ที่ใช้ยาสเตียรอยด์เป็นเวลานาน ควรปรึกษาแพทย์เพื่อตรวจกรองโรคกระดูพรุน

วิธีรักษา

  1. การรักษาด้วยยา โดยแพทย์จะพิจารณาตามความเหมาะสมของผู้ป่วยแต่ละราย

เช่น

  • พิจารณาฮอร์โมนเอสโตรเจน มักให้ในกลุ่มผู้ป่วยตัดรังไข่ หรือ เพื่อลดอาการจากการหมดประจำเดือน
  • แคสซิโนติน (Calcitonin) เป็นฮอร์โมนธรรมชาติที่สกัดจากปลาแซลมอน ช่วยป้องกันการสูญเสียมวลกระดูก และลดอุบัติการณ์กระดูกสันหลังหัก มีฤทธิ์บรรเทาอาการปวดได้
  • ฮอร์โมนพาราไทรอยด์ในผู้ป่วยที่กระดูกพรุนรุนแรง
  1. การรักษาด้วยการผ่าตัด เพื่อแก้ไขภาวะแทรกซ้อนที่เกิดจากภาวะกระดูกหัก
  • เช่น การฉีดซีเมนต์เพื่อเสริมโครงกระดูกสันหลัง ในผู้สูงอายุบางรายที่มีภาวะกระดูกสันหลังหัก หรือยุบ ที่มีอาการปวดหลัง และกระดูกสันหลังผิดรูป
  • การผ่าตัดเปลี่ยนข้อสะโพกเทียม ในผู้ที่กระดูกสะโพกหัก จะเป็นการนำส่วนของข้อสะโพกเดิมที่เสื่อมสภาพ กระดูกตาย หรือแตกหักออก และทดแทนข้อใหม่ด้วยข้อสะโพกเทียม ซึ่งการผ่าตัดเปลี่ยนข้อสะโพกเทียมนั้น ผู้ป่วยจะหายจากอาการเจ็บปวด มีข้อสะโพกที่มั่นคง เคลื่อนไหวได้ดี สามารถใช้งานได้เหมือนหรือใกล้เคียงกับปกติ

     ดังนั้น โรคกระดูกพรุนก็มีอันตรายเหมือนกัน ต้องคอยตรวจคัดกรองโรค ยิ่งเจอเร็วยิ่งรักษาได้ไว หากปล่อยไว้อาจเกิดอันตรายถึงชีวิตได้ เนื่องจากภาวะแทรกซ้อนต่าง ๆ

อ้างอิง

วิชัยยุทธ. (14 ต.ค. 2563). กระดูกพรุน ภัยร้ายของผู้สูงอายุ. สืบค้นจาก

     https://www.vichaiyut.com/th/clinics/orthopedic/%E0%B8%81%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%

     94%E0%B8%B9%E0%B8%81%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B8%B8%E0%B8%99-

     %E0%B8%9C%E0%B8%B9%E0%B9%89%E0%B8%AA%E0%B8%B9%E0%B8%87%E0%B8%AD%E0%B8%B2%E0%B8%A2%E0%B8%B8/

นครธน. ยืน เดิน นั่งลำบาก ภาวะกระดูกพรุน ภัยเงียบของผู้สูงอายุ. สืบค้นจาก 

     https://www.nakornthon.com/article/detail/%E0%B8%A2%E0%B8%B7%E0%B8%99- 

     %E0%B9%80%E0%B8%94%E0%B8%B4%E0%B8%99-

     %E0%B8%99%E0%B8%B1%E0%B9%88%E0%B8%87%E0%B8%A5%E0%B8%B3%E0%B8%9A%E0%B8%B2%E0%B8%81-

     %E0%B8%A0%E0%B8%B2%E0%B8%A7%E0%B8%B0%E0

     %B8%81%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%94

     %E0%B8%B9%E0%B8%81%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B8%B8%E0%B8%99%E0%B8%A0%E0%B8

     %B1%E0%B8%A2%E0%B9%80%E0%B8%87%E0%B8%B5%E0%B8%A2%E0%B8%9A%E0%B8%82%E0

     %B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%9C%E0%B8%B9%E0%B9%89%E0%B8%AA

     %E0%B8%B9%E0%B8%87%E0%B8%AD%E0%B8%B2%E0%B8%A2%E0%B8%B8